REKREASYON UZMANLARININ İMZA
YETKİSİ
ÖZET
Ülkemizde en yavaş işleyen ve hatta işlemeyen kurumların başında
bürokrasi gelmektedir. Eksik çıkarılan yasalar, araştırmadan bilim
adamlarının görüş ve düşüncelerine başvurulmadan, birilerinin
dayatmaları ile çıkarılan yasalar ne yazık ki Türkiye şartlarına
uymadığı için: Gerek uygulama aşamasında gerekse diğer aşamalarda büyük
sıkıntılar meydana getirmektedir.
Bu şeklide hem milyonlarca lira maddi zarar meydana gelmekte hem de
insanlara kaliteli hizmet verilememektedir. Bu durumun en güzel örneğini
biz rekreasyon öğrencileri yaşmaktayız. Bundan iki yıl önce SHÇEK
(Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu) tarafından hazırlanan kanun
taslağında rekreasyon uzmanlarının rehabilitasyon merkezlerinde görev
alması ve imza yetkisi verilmesi konusunda bazı maddeler bulunmakta idi.
Tam bu süreçte Rehabilitasyon Merkezleri normal okullara bile eğitim
götürmekten aciz olan Milli Eğitim Bakanlığına bağlandı. Milli Eğitim
bakanlığı yetkilileri ise yeni hazırlanan yasa taslağında rekreasyon
hakkında bilgi sahibi olmadığı için bölümümüzün ismini bile bu kanun
taslağında belirtmemişlerdir. Yıllardır engelli bireylerin
rehabilitasyonu için hizmet veren Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme
kurumunun bilgi ve tecrübelerinden yararlanmayan Milli Eğitim Bakanlığı
yetkilileri rekreasyon uzmanları ile ilgili olarak hiçbir çalışma
yapmamıştır.
Uzun süre bilgilendirilme yapılan SHÇEK yetkilileri Rekreasyon
Uzmanlarının mutlaka Rehabilitasyon merkezinde görev almasını isterken
Milli Eğitim Bakanlığı yetkilileri yani engelli bireyin eğitimi ve
rehabilitasyonu konusunda tecrübe ve bilgi birikimine sahip olmayan
rekreasyon uzmanlarını görmezden gelmektedir. Aşağıda SHÇEK tarafından
hazırlanmış kanun taslağını ve Milli Eğitim Bakanlığı yetkililerinde
hazırlanmış kanun taslağını karşılaştıracağız.
Bizler yani rekreasyon öğrencileri bu saatten sonra ortak hareket etmek
zorundayız. İlgili yazımızdan hemen sonra yine bu sitede örnek bir
mektup yazacağız ve bu mektubu hangi adreslere ve kimlere
göndereceğimizi sizlerle paylaşacağız. Bu şekilde sesimizi duyurmaya ve
kamuoyu oluşturmaya çalışacağız. Uygulayacağımız baskı sonucunda
bizlerin yani rekreasyon uzmanlarının da imza yetkisi alacağından en
küçük bir şüphem yoktur; çünkü bu bizim en büyük hakkımızdır.
GİRİŞ
Engelli bireylerin eğitiminin bir bütün olduğunu ve bu bütünü oluşturan
parçaların birlikte hareket etmeleri sonucu bu eğitimin başarıya
ulaşabileceğini daha önceki makalelerimizde sizler ile paylaşmıştık.
Rehabilitasyon merkezlerinde eğitim veren uzmanların her birinin engelli
bireyin bir alanın ile ilgilenirken rekreasyon uzmanlarının hem fiziksel
gelişim hem de sosyal gelişim alanında eğitim verdiğini ve bu eğitimleri
diğer uzmanlar ile birlikte yürüttüğünü belirtmiştik. Bütün bunlara
rağmen rekreasyon uzmanlarının hala rehabilitasyon merkezlerinde
çalışabilmeleri için imza yetkisinin verilmemesinin sebebini anlamakta
güçlük çekmekteyiz.
Rehabilitasyon Merkezlerinde çalışacak personelin kimler olması
gerektiği konusunda şimdiye kadar hazırlanan kanun taslaklarını
karşılaştırıp rekreasyon uzmanlarının nasıl mağdur edildiği konusunda
çok rahat bilgi sahibi olabiliriz. 2002 yılında SHÇEK tarafından
hazırlanan kanun taslağında rekreasyon uzmanlarına rehabilitasyon
merkezlerinde görev verilmesine dair bazı maddeler bulunmakta idi.
Rehabilitasyon merkezinde görev alacak personel ile ilgili madde de
rekreasyon uzmanları “Terapi Rekreasyonu Uzmanı” olarak belirtilmekte
idi. İlgili yasanının 13 ve 14 maddelerinde rekreasyon tanımı
geçmektedir.
Yasa taslağında rekreasyon:
13. Rehabilitasyon:
Doğuştan veya sonradan herhangi bir nedenle oluşan özrü ortadan
kaldırmak veya özürlülüğün etkilerini mümkün olan en az düzeye indirmek,
özürlüye yeniden fiziksel, zihinsel, psikolojik, ruhsal-duygusal,
sosyal, meslekî ve ekonomik yararlılık alanlarında başarabileceği en üst
düzeyde yetenekler kazandırarak; evinde, işinde ve sosyal yaşamında
kendine ve topluma yeterli olabilmesi ve özürlünün toplum ile
bütünleşmesi, ayrımcılığa karşı tüm tedbirlerin alınması amacıyla
verilen koruyucu, tıbbî, meslekî, eğitsel,
REKREASYONAL VE PSİKO-SOSYAL HİZMETLER BÜTÜNÜNÜ,
14. Rehabilitasyon Ekibi:
Rehabilitasyon alanında Uzman Hekim, Fizyoterapist, Rehabilitasyon
Hemşiresi, İş ve Uğraşı Terapisti, Psikiyatr/Klinik Psikolog, Sosyal
Hizmet Uzmanı, Ortez-Protez Teknisyeni/Teknikeri, Konuşma Terapisti,
Çocuk Gelişim ve Eğitimcisi, Özel Eğitim Öğretmeni, Rehber Öğretmen,
Diyetisyen, Meslek Danışmanı, Rehabilitasyon Mühendisi,
REKREASYON TERAPİSTİ,
Optometrist, Odyolog, Odyometrist, Psikolojik Rehber ve Danışman,
Konsültan Hekimler, bu alanda özel yetiştirilmiş Yardımcıları
(Rehabilitasyon yardımcıları).Büyük harfler ile belirttiğimiz bu iki
maddede görüldüğü gibi rekreasyon uzmanları rehabilitasyon merkezinde
çalışması gereken personel olarak belirtilmektedir. Ayrıca aynı yasa
taslağının 15 maddesinde rehabilitasyon merkezinin tanımı yapılırken:
15. Rehabilitasyon Merkezi:
Rehabilitasyonun amaçları doğrultusunda koruyucu, tıbbî, meslekî,
REKREASYONAL,eğitsel, psiko-sosyal rehabilitasyon hizmetlerinin tek tek
veya bir bütün halinde, interdisipliner bir modelde yataklı veya
yataksız olarak verildiği resmi yada özel kuruluşları, Görüldüğü gibi
gerek rehabilitasyon merkezlerinde çalışacak personel bölümünde gerekse
rehabilitasyon merkezlerinin tanımı bölümünde rekreasyon özellikle
vurgulanmaktadır.
30 Mayıs 2 Haziran 2005 tarihleri arasında Özürlüler Şuarasında yapılan
toplantıda engelli bireyin rehabilite edilebilmesi için mutlaka
rekreasyon uzmanlarına görev verilmelidir şeklinde tanımlamalarda
bulunulmuştur. İlgili yasada:Hastalık ve özürlülüğün önlenmesi için
koruyucu rehabilitasyon hizmetleri verilmelidir. Koruyucu rehabilitasyon
hizmetleri birincil (sağlık eğitimi, beslenme eğitimi ve beslenmenin
geliştirilmesi, koruyucu ana-çocuk sağlığı vb), ikincil (hastalık veya
bozukluğun kalıcı özürlülüğe dönüşmesini engellemek) ve üçüncül (tıbbi,
sosyal, ve mesleki rehabilitasyon hizmetleri, ayrıca uygun ve yeterli
teknolojinin kullanılması ve çevrenin düzenlenmesi) alt basamaklarını
içerir.
Özürlülük oluştuktan sonra geniş kapsamlı rehabilitasyon hizmetleri önem
kazanır. Rehabilitasyon; fizyolojik ve anatomik yetersizliği ve çevreye
uyum zorluğu olan kişinin fiziksel, psikolojik, sosyal, mesleki,
REKREASYONEL (BOŞ ZAMANI DOLDURMAYA YÖNELİK FAALİYETLER) VE EĞİTSEL
POTANSİYELİNİ EN ÜST DÜZEYE ÇIKARMAK İÇİN YAPILAN ÇALIŞMALARIN TÜMÜDÜR.
Rehabilitasyon, kişinin özürlülüğünü ve engelliliğini azaltmaya ve
yaşam kalitesini arttırmaya yönelik bir eğitim sürecidir. Bu çerçevede
rehabilitasyon hizmetleri tıbbi rehabilitasyon hizmetleri, sosyal
rehabilitasyon hizmetleri, mesleki rehabilitasyon hizmetlerini ve toplum
temelli rehabilitasyon hizmetlerini içerir. Rehabilitasyon bir ekip
hizmetidir. Bu ekipte fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzman hekimi,
rehabilitasyon hemşiresi, fizyoterapist, iş uğraşı terapisti, ruhsal
sağlık ekibi (psikiyatrist, psikolojik rehber danışman ve klinik
psikolog), sosyal hizmet uzmanı, ortez -protez teknisyeni, konuşma
terapisti, çocuk gelişimi ve eğitimi uzmanı, özel eğitim öğretmeni,
diyetisyen, meslek danışmanı, rehabilitasyon mühendisi,
REKREASYON TERAPİSTİ,
ev ekonomisti (aile ve tüketici bilimleri bölümü) ve konsültan
hekimleri içerir. Gerek görüldüğü takdirde diğer meslek grupları ekip
kapsamına alınır. Rehabilitasyon özürlünün topluma katılımında temel
rolü üstlenir. Ancak bu alanda hizmetlerin yaygınlaştırılması ve
eğitimli ekibin koordinasyonunda bazı sorunlar mevcuttur. Bu alanda
sağlıkla ilgili sorunlar şunlardır; 30 Mayıs tarihinde yapılan ve çok
geniş bir katılımın sağlandığı şurada rekreasyon uzmanlarının iş
tanımlaması yapılmış ve rekreasyon kavramı (engelli bireylerin
sosyalleşmesi için) şeklinde tanımlanmıştır.
Bu iki kanun taslağında rekreasyon uzmanlarına imza yetkisi tanınması
gerektiği konusunda vurgu yapılırken Milli Eğitim Bakanlığının geçen ay
çıkarmış olduğu yasa taslağında rekreasyon uzmanlarının adı bile
geçmemektedir.
İlgili yasada:
Kurstagörevlendirilecek personelMadde
6-Kursta;
a) Müdür,
b) Müdür yardımcısı (Kontenjanı 150 kursiyerden fazla olan kurslarda
zorunlu),
c) Gerekli koşullar oluşturulduğunda, genel müdür ve genel müdür
yardımcısı, d) Zihinsel engelliler eğitimi için zorunlu personel;
1. Özel eğitim sınıf öğretmeni,
2. Rehber öğretmen veya psikolog,
3. Okul öncesi öğretmeni/ Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeni veya
uzmanı,
e) Otistik bireylerin eğitimi için zorunlu personel;
1. Özel eğitim sınıf öğretmeni,
2. Rehber öğretmen veya psikolog,
3. Okul öncesi öğretmeni/ Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeni veya
uzmanı,
f) İşitme engelli bireylerin eğitimi için zorunlu personel;
1. Özel eğitim sınıf öğretmeni,
2. Rehber öğretmen veya psikolog,
3. Okul öncesi öğretmeni/ Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeni veya
uzmanı,
g) Bedensel engellilerin eğitimi için zorunlu personel;
1. Özel eğitim sınıf öğretmeni,
2. Rehber öğretmen veya psikolog,
3. Fizyoterapist,
4. Okul öncesi öğretmeni/ Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeni veya
uzmanı,
h) Görme engelli bireylerin eğitimi için zorunlu personel;
1. Özel eğitim sınıf öğretmeni,
2. Rehber öğretmen veya psikolog,
3. Okul öncesi öğretmeni/ Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeni veya
uzmanı,
i) Zorunlu olmayıp isteğe bağlı personel;
1. Branş öğretmenleri (müzik, resim, beden eğitimi, iş ve teknik
eğitimi),
2. Uzman ve usta öğretici,
3. Odyolog veya eğitim odyoloğu,
4. İşitme-konuşma terapisti,
5. Okul öncesi eğitimi öğretmeni,
6. Fizyoterapist
görevlendirilir.Fizyoterapi gerektiren bireylerin kayıtlarını
yapabilmeleri için kurslarda fizyoterapist zorunlu personel olarak
görevlendirilir.Geçtiğimiz ay Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından
onaylanan kanun taslağında görüldüğü gibi rekreasyon uzmanlarının
adından bile bahsedilmemektedir. Yılların tecrübesini bünyesinde
barındıran SHÇEK tarafından daha önce hazırlanan taslaklardan
faydalanılmadığı, bilim adamlarının görüş ve düşünceleri alınmadan bu
kanun taslağının yasalaştığı açıkça görülmektedir.
SONUÇ
Engelli bireylerin sosyalleşmesi, fiziksel gelişim sağlayabilmesi ve
motorsal gelişimlerine kattı sağlanabilmesi için gerekli olan Terapi
Rekreasyonu uzmanları siyasi kaygılardan dolayı hiçbir araştırma
yapılmadan, bilim adamlarının görüş ve düşüncelerine başvurulmadan kabul
edilen kanun taslağı ile yok sayılmıştır. Bu saten sonra biz rekreasyon
öğrencileri ve mezunları ortak hareket etmek zorundayız. Konu ile ilgili
olarak kısa süre sonra bu sitede örnek bir mektubu sizler ile
paylaşacağız. Bizlerin burada yapması gereken her gün bu mektubu
belirtmiş olduğumuz adreslere göndermenizdir. Örnek mektuba kendi görüş
ve düşüncelerinizi de ekleyip başta Milli Eğitim Bakanlığı yetkilileri
olmak üzere konu ile ilgili olan bütün kurumlara bıkmadan her gün
göndermeliyiz.
Kaynak:
1.
www.shcek.gov.tr
2.
www.meb.gov.tr
TALHA DÜLGERBAKİ